خبرنگاران؛ هم‌پیمانان پلیس در سنگر آگاهی

روایت مراسم و سخنان معاون اجتماعی فرماندهی نیرو انتظامی استان مازندران

در مراسمی صمیمی اما پرشکوه، سالن فرماندهی انتظامی میزبان خبرنگاران و اصحاب رسانه بود. سرهنگ تقدسی در آغاز با صدایی محکم و نگاهی پر از احترام، یاد و خاطره شهدای والامقام را گرامی داشت و نام شهید محمود صارمی را به عنوان نماد تعهد و فداکاری در راه حقیقت یادآور شد. او گفت: «خبرنگاری شغلی نیست که با ساعات اداری محدود شود؛ خبرنگار در هر لحظه ممکن است در خط مقدم حقیقت‌جویی قرار گیرد.»
فرمانده انتظامی سپس با اشاره به کارنامه یک‌ساله پلیس، از کاهش محسوس برخی جرائم و ناهنجاری‌ها سخن گفت و تأکید کرد که بخشی از این موفقیت‌ها حاصل هم‌افزایی میان رسانه‌ها و نیروهای انتظامی بوده است.

تحلیل نقش خبرنگاران در امنیت عمومی

خبرنگاران در عرصه امنیت عمومی، تنها ناظران رویدادها نیستند، بلکه به‌نوعی کنترل‌کنندگان اجتماعی غیررسمی محسوب می‌شوند. انتشار به‌موقع اخبار صحیح، افکار عمومی را از خطرات آگاه می‌کند، شایعات را مهار می‌سازد و زمینه مشارکت مردم در پیشگیری از جرم را فراهم می‌آورد.
از منظر جامعه‌شناسی امنیت، رسانه و پلیس دو ستون مکمل هستند:
پلیس با اقدامات میدانی و قانونی، امنیت فیزیکی را ایجاد می‌کند.
خبرنگار با پوشش حرفه‌ای و اخلاق‌مدار، امنیت روانی و اعتماد اجتماعی را تقویت می‌کند.
تجربه‌های جهانی نشان داده‌اند که هر جا اطلاع‌رسانی شفاف وجود داشته باشد، میزان همکاری مردم با پلیس افزایش می‌یابد و جرائم فرصت رشد پیدا نمی‌کنند. خبرنگاران، با گزارش‌های تحقیقی و مستند، می‌توانند ضعف‌های ساختار امنیتی را نیز آشکار کنند تا مسئولان برای بهبود شرایط اقدام کنند.

روایت شهید محمود صارمی

روز ۱۷ مرداد ۱۳۷۷، خبر شهادت محمود صارمی، خبرنگار خبرگزاری جمهوری اسلامی در مزارشریف افغانستان، جامعه رسانه‌ای ایران را در شوک فرو برد. او برای پوشش اخبار تحولات افغانستان در محل کنسولگری ایران حضور داشت که به دست نیروهای طالبان به شهادت رسید.

صارمی، متولد ۱۳۴۷ در بروجرد، خبرنگاری صبور و جست‌وجوگر بود که باور داشت «حقیقت، ارزش جان دادن دارد». روایت همکارانش نشان می‌دهد که او در روزهای پایانی عمر، با وجود هشدارهای امنیتی، همچنان به دنبال تهیه خبر دقیق و موثق بود. همین روحیه بود که باعث شد نام او به عنوان نماد فداکاری خبرنگاران در تاریخ ثبت شود.
امروز، یاد او نه‌فقط یک خاطره تلخ، بلکه الهام‌بخش نسلی از خبرنگاران است که می‌دانند مسئولیتشان فراتر از ثبت وقایع روزمره است. نام محمود صارمی، با روز خبرنگار گره خورده تا هر سال، جامعه خبری کشور رسالت خود را از نو مرور کند.

تحلیل پیوند رسانه و پلیس

رابطه رسانه و پلیس، رابطه‌ای چندوجهی و پیچیده است. از یک سو، پلیس به رسانه‌ها نیاز دارد تا دستاوردها و هشدارهای خود را به مردم برساند؛ از سوی دیگر، رسانه‌ها نیز به اطلاعات دقیق و رسمی پلیس برای حفظ اعتبار خبری خود وابسته‌اند.

یک تعامل سالم میان این دو، نیازمند سه اصل است:
شفافیت – پلیس باید در حد امکان، اطلاعات را به‌موقع و بی‌پرده در اختیار رسانه‌ها قرار دهد.
اعتماد متقابل – خبرنگاران باید امانت‌دار اطلاعات حساس باشند و از تحریف واقعیت بپرهیزند.
مسئولیت اجتماعی – هر دو نهاد باید در نظر داشته باشند که هدف نهایی، حفظ امنیت و آرامش مردم است، نه صرفاً منافع سازمانی.

در کشورهای پیشرفته، پلیس و رسانه‌ها اغلب با برگزاری نشست‌های منظم و آموزش‌های مشترک، سطح همکاری خود را ارتقا می‌دهند. این الگو می‌تواند در ایران نیز با بومی‌سازی، به ایجاد امنیت پایدار کمک کند.

مراسم تجلیل از خبرنگاران در فرماندهی انتظامی، تنها یک آیین نمادین نبود؛ بلکه یادآور این حقیقت بود که خبرنگاران و پلیس، هر دو در خط مقدم خدمت به مردم قرار دارند؛ یکی با قلم و تصویر، دیگری با قانون و عمل. در روزگاری که سرعت انتشار خبر می‌تواند سرنوشت یک جامعه را تغییر دهد، این دو نهاد بیش از هر زمان دیگری به هم نیاز دارند.

سرهنگ تقدیسی در بخش پایانی سخنان خود، به نقش برجسته و کم‌تر دیده‌شده نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران در مأموریت‌های خطیر اشاره کرد و گفت که بسیاری از همکارانش در شرایطی بسیار دشوار و گاه فراتر از وظایف روزمره، برای حفظ امنیت و آرامش مردم ایثار می‌کنند.

او به‌ویژه از دوران موسوم به “جنگ ۱۲ روزه” یاد کرد؛ مقطعی که نیروهای انتظامی در کنار سایر نیروهای حافظ امنیت، با آمادگی کامل و حضور شبانه‌روزی، بار سنگین مسئولیت را بر دوش کشیدند. این جنگ، نه صرفاً به معنای یک درگیری نظامی، بلکه دوره‌ای از فشارهای چندجانبه – امنیتی، اجتماعی و روانی – بود که نیروی انتظامی را در خط مقدم مقابله قرار داد.

تقدیسی با نگاهی حاکی از احترام به همکارانش افزود: در آن ۱۲ روز، همکاران ما در شرایطی کار کردند که گاه حتی فرصت خوابیدن یا دیدن خانواده‌هایشان را نداشتند. مأموریت‌های پی‌درپی، عملیات‌های حساس، مراقبت از جان و مال مردم و مقابله با تهدیدات پیچیده، همگی در حالی انجام شد که فشار روحی و جسمی بسیار بالایی بر نیروها وارد می‌شد.

وی با اشاره به اینکه بسیاری از این تلاش‌ها در پشت صحنه و دور از چشم رسانه‌ها صورت می‌گیرد، تأکید کرد که باید قدر این زحمات را دانست: نیروی انتظامی در چنین بحران‌هایی، ستون پایداری امنیت کشور است. شاید مردم تنها بخشی از این فعالیت‌ها را ببینند، اما حقیقت این است که هر لحظه آرامشی که تجربه می‌کنیم، حاصل ساعت‌ها تلاش بی‌وقفه و خطرپذیری نیروهایی است که جان خود را در کف دست گرفته‌اند.